ΕΡΧΕΤΑΙ LOCKDOWN ΛΟΓΩ ΤΟΥ ΠΟΛΕΜΟΥ: ΤΙ ΘΑ ΑΛΛΑΞΕΙ ΣΤΗΝ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΟΤΗΤΑ ΜΑΣ
Με τον πόλεμο στο Ιράν να μην έχει – παρά τις περί αντιθέτου διαβεβαιώσεις – να μην έχει ορατό σημείο λήξης, και την Γηραιά Ήπειρο να έρχεται αντιμέτωπη με τις ενεργειακές πολιτικές του παρελθόντος, επί τάπητος μπαίνουν ήδη τα «worst case scenarios», δηλαδή οι χειρότερες πιθανές εξελίξεις και οι πιθανές λύσεις. Και αυτή την στιγμή το χειρότερο από όλα τα σενάρια, όσον αφορά στο ενεργειακό είναι η συνέχιση του πολέμου στο Ιράν και η περαιτέρω καταστροφή πετρελαιοπαραγωγικών πηγών μαζί με μια ταυτόχρονη διακοπή της ροής ενέργειας από την Ρωσία.
Όπως τονίζει ο ενεργειακός επιθεωρητής Μιχάλης Χριστοδουλίδης, οι συνέπειες μιας τέτοιας παγκόσμιας κρίσης θα ήταν τόσο βαθιές, που η αναταραχή μετά την πανδημία θα φάνταζε, εκ των υστέρων, μια μάλλον περιορισμένη δοκιμασία.
Μιχάλης Χριστοδουλίδης Διπλ Μηχανολόγος Μηχανικός ΑΠΘ Ενεργειακός Αναλυτής
Το ακραίο σενάριο για την ευρωπαϊκή οικονομία σε περίπτωση μεγάλης και παρατεταμένης ενεργειακής κρίσης
Ένα πραγματικά ακραίο σενάριο για την ευρωπαϊκή οικονομία θα μπορούσε να προκύψει εάν η πολεμική ένταση στη Μέση Ανατολή οδηγήσει σε σοβαρή διακοπή της παγκόσμιας ενεργειακής τροφοδοσίας. Σε μια τέτοια περίπτωση, η τιμή του πετρελαίου τύπου Brent crude oil θα μπορούσε να ξεπεράσει τα 150 δολάρια ανά βαρέλι, ενώ οι τιμές φυσικού αερίου στην ευρωπαϊκή αγορά θα μπορούσαν να εκτιναχθούν πάνω από τα 250 ευρώ ανά MWh.
Μια τέτοια εξέλιξη θα προκαλούσε εκρηκτική αύξηση του ενεργειακού κόστους για νοικοκυριά και επιχειρήσεις. Οι κυβερνήσεις θα αναγκάζονταν να εφαρμόσουν έκτακτα μέτρα, ένα τύπου ενεργειακό lockdown , όπως να παρέχουν κουπόνια καυσίμων, περιορισμούς στις μετακινήσεις, αύξηση της τηλεργασίας, προγράμματα επιδότησης της ηλεκτρικής ενέργειας, μείωση της βιομηχανικής παραγωγής.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, η υπερφόρτωση των ενεργειακών συστημάτων θα μπορούσε να οδηγήσει ακόμη και σε αστάθεια των ηλεκτρικών δικτύων και διαδοχικά blackout, λόγω έλλειψης καυσίμων στις μονάδες σταθερού φορτίου, όταν οι ΑΠΕ δεν θα μπορούσαν να στηρίξουν την ζήτηση.
Κοινώς οι χώρες της Νότιας και ΝΑ Ευρώπης που στηρίζονται σε συμβατικά καύσιμα θα αντιμετώπιζαν σε καθημερινή βάση , θέματα ενεργειακής ασφάλειας λόγω ελλείψεων σε καύσιμα. Το σενάριο γίνεται πιο εφιαλτικό όταν θα λείψουν από τις προμήθειες , όχι μόνο το 10% των φορτίων καυσίμων απο τις χώρες του κόλπου, αλλά εαν προστεθεί και ένα 15 με 20% ρωσικών καυσίμων είτε από αγωγούς, είτε μέσω φορτίων lng σε ευρωπαϊκούς σταθμούς, λόγω της οριστικής διακοπής τέλος του χρόνου, ένεκα των κυρώσεων.
Παράλληλα, οι αυξήσεις στο ενεργειακό κόστος θα μεταφέρονταν σε ολόκληρη την εμπορική αλυσίδα. Το κόστος μεταφορών, παραγωγής και διανομής θα αυξανόταν σημαντικά, προκαλώντας μεγάλες ανατιμήσεις σε τρόφιμα, βιομηχανικά προϊόντα και υπηρεσίες. Σε σύγκριση με μια τέτοια κρίση, η ενεργειακή αναταραχή του 2022, μετά την πανδημία και τον πόλεμο στην Ουκρανία, θα μπορούσε να θεωρηθεί σχετικά βραχυχρόνια και περιορισμένη.
Η βασική αιτία ενός τόσο ακραίου σεναρίου θα ήταν η πιθανή διακοπή έως και 25% του παγκόσμιου εμπορίου καυσίμων, εάν καταστραφούν ή τεθούν εκτός λειτουργίας ενεργειακές υποδομές σε χώρες του Κόλπου ή στο Ιράν. Σε μια τέτοια περίπτωση, η παγκόσμια προσφορά πετρελαίου και φυσικού αερίου θα μειωνόταν δραστικά.
Οι υπόλοιπες πετρελαιοπαραγωγές χώρες δύσκολα θα μπορούσαν να καλύψουν το τεράστιο αυτό κενό σε σύντομο χρονικό διάστημα. Ως αποτέλεσμα, τα στρατηγικά αποθέματα θα εξαντλούνταν γρήγορα και οι αποθήκες ενέργειας θα παρέμεναν άδειες, δημιουργώντας μια παρατεταμένη παγκόσμια ενεργειακή κρίση με σοβαρές οικονομικές και κοινωνικές συνέπειες.
